AKP ភ្នំពេញ ថ្ងៃទី២៨ ខែកុម្ភៈ ឆ្នាំ២០២៦ -- សហរដ្ឋអាមេរិក និងអ៊ីស្រាអែល កាលពីព្រឹកថ្ងៃសៅរ៍នេះ បានបើកការវាយប្រហារដោយមិនបានរំពឹងទុកមួយទៅលើប្រទេសអ៊ីរ៉ង់ ដែលជំរុញឱ្យអ៊ីរ៉ង់វាយប្រហារវិញដោយមីស៊ីលទៅលើប្រទេសអ៊ីស្រាអែល និងគោលដៅរបស់សហរដ្ឋអាមេរិក នៅទូទាំងប្រទេសជាច្រើននៅក្នុងតំបន់។

ខាងក្រោមនេះជាសេចក្តីសង្ខេបនៃការឆ្លើយតបរបស់សហគមន៍អន្តរជាតិ៖

ចិន

ក្រសួងការបរទេសចិនបាននិយាយនៅក្នុងសេចក្តីប្រកាសព័ត៌មានមួយថា ប្រទេសចិនមានការព្រួយបារម្ភយ៉ាងខ្លាំងចំពោះការវាយប្រហារដោយយោធាប្រឆាំងនឹងអ៊ីរ៉ង់ ដែលធ្វើឡើងដោយសហរដ្ឋអាមេរិក និងអ៊ីស្រាអែល ដោយបានសង្កត់ធ្ងន់ថា អធិបតេយ្យភាព សន្តិសុខ និងបូរណភាពទឹកដីរបស់អ៊ីរ៉ង់គួរតែត្រូវបានគោរព។

រុស្ស៊ី

នៅក្នុងកិច្ចសន្ទនាតាមទូរស័ព្ទជាមួយសមភាគីអ៊ីរ៉ង់ រដ្ឋមន្ត្រីការបរទេសរុស្ស៊ី លោក ​ស៊ែរហ្គេយ ឡាវរ៉ូវ (Sergey Lavrov) បានថ្កោលទោសចំពោះ «ការវាយប្រហារដោយអាវុធដែលមិនបានរំពឹងទុកជាមុន» ដោយសហរដ្ឋអាមេរិក និងអ៊ីស្រាអែលទៅលើអ៊ីរ៉ង់ ហើយបានជំរុញឱ្យបញ្ឈប់ការវាយប្រហារជាបន្ទាន់។

អូម៉ង់

រដ្ឋមន្ត្រីការបរទេសអូម៉ង់ លោក សាយយីដ បាដ ប៊ីន ហាមូដ អាប់ប៊ូសៃឌី (Sayyid Badr bin Hamad bin Hamood Albusaidi) ដែលជាអ្នកសម្របសម្រួលនៃកិច្ចចរចាអ៊ីរ៉ង់-សហរដ្ឋអាមេរិកកាលពីពេលថ្មីៗនេះបាននិយាយនៅក្នុងការបង្ហោះមួយនៅលើប្រព័ន្ធផ្សព្វផ្សាយសង្គមថា «ខ្ញុំមានការខកចិត្តយ៉ាងខ្លាំង។ កិច្ចចរចាដ៏សកម្ម និងសំខាន់ត្រូវបានបំផ្លាញម្តងទៀត។ ទាំងផលប្រយោជន៍របស់សហរដ្ឋអាមេរិក និងបុព្វហេតុនៃសន្តិភាពពិភពលោកមិនត្រូវបានបម្រើដោយរឿងនេះទេ... ខ្ញុំសូមអំពាវនាវដល់សហរដ្ឋអាមេរិកកុំឱ្យធ្វើឱ្យមានការជាប់គាំងបន្ថែមទៀត។ នេះមិនមែនជាសង្គ្រាមរបស់អ្នកទេ»។

ប្រេស៊ីល

ក្រសួងការបរទេសប្រេស៊ីល បាននិយាយនៅក្នុងសេចក្តីថ្លែងការណ៍មួយថា «រដ្ឋាភិបាលប្រេស៊ីលសូមថ្កោលទោស និងសម្តែងការព្រួយបារម្ភយ៉ាងខ្លាំងចំពោះការវាយប្រហារនេះ» ដោយបានអំពាវនាវឱ្យ «គ្រប់ភាគីទាំងអស់គោរពច្បាប់អន្តរជាតិ និងអនុវត្តការអត់ធ្មត់ជាអតិបរមា ដើម្បីជៀសវាងការកើនឡើងនៃអរិភាព និងធានាការការពារជនស៊ីវិល និងហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធជនស៊ីវិល»។

ន័រវែស

រដ្ឋមន្ត្រីការបរទេសន័រវែស លោក អេស្ពែន បាដ អ៊ែដ (Espen Barth Eide) បានសម្តែងការព្រួយបារម្ភអំពីការវាយប្រហារនេះ។ លោករដ្ឋមន្ត្រីបាននិយាយនៅក្នុងសេចក្តីថ្លែងការណ៍មួយថា «ការវាយប្រហារនេះត្រូវបានពិពណ៌នាដោយអ៊ីស្រាអែលថា ជាការវាយប្រហារបង្ការ ប៉ុន្តែវាមិនស្របតាមច្បាប់អន្តរជាតិទេ។ ការវាយប្រហារបង្ការតម្រូវឱ្យមានការគំរាមកំហែងភ្លាមៗ»។

បារាំង

ប្រធានាធិបតីបារាំង លោក អេមម៉ានូអ៊ែល ម៉ាក្រុន (Emmanuel Macron) បាននិយាយនៅក្នុងសេចក្តីថ្លែងការណ៍មួយថា «ការផ្ទុះឡើងនៃសង្គ្រាមរវាងសហរដ្ឋអាមេរិក អ៊ីស្រាអែល និងអ៊ីរ៉ង់ មានផលវិបាកធ្ងន់ធ្ងរដល់សន្តិភាព និងសន្តិសុខអន្តរជាតិ» ដោយលោកបានសង្កត់ធ្ងន់ថា ការកើនឡើងនៃភាពតានតឹងជាបន្តបន្ទាប់ គឺមានគ្រោះថ្នាក់សម្រាប់ទាំងអស់គ្នាហើយត្រូវតែបញ្ឈប់វា។

ប៉ាគីស្ថាន

នៅក្នុងកិច្ចសន្ទនាតាមទូរស័ព្ទមួយជាមួយរដ្ឋមន្ត្រីការបរទេសអ៊ីរ៉ង់លោក សេយ៉េដ អាបាស អារ៉ាកឈី (Seyed Abbas Araghchi) រដ្ឋមន្ត្រីការបរទេសប៉ាគីស្ថាន លោក ម៉ូហាំម៉ាដ អ៊ីស្សាក ដា (Mohammad IshaqDar) បានថ្កោលទោសយ៉ាងខ្លាំងចំពោះការវាយប្រហារដែលមិនសមហេតុផលប្រឆាំងនឹងអ៊ីរ៉ង់ ហើយបានអំពាវនាវឱ្យបញ្ឈប់ជាបន្ទាន់ និងត្រូវបន្ថយភាពតានតឹងតាមរយៈការទូត ដើម្បីសម្រេចបាននូវដំណោះស្រាយដោយសន្តិវិធី និងចរចាចំពោះវិបត្តិនេះ។

អេហ្ស៊ីប

នៅក្នុងសេចក្តីថ្លែងការណ៍របស់ក្រសួងការបរទេសអេហ្ស៊ីប បានសម្តែងការព្រួយបារម្ភយ៉ាងខ្លាំងចំពោះការកើនឡើងនៃភាពតានតឹងផ្នែកយោធា។ ក្រសួងបាននិយាយថា ភាពតានតឹងដែលកំពុងកើនឡើងនេះប្រឈមនឹងការពង្រីកវិសាលភាពនៃជម្លោះ ដែលអាចនាំឱ្យតំបន់ទាំងមូលធ្លាក់ចូលទៅក្នុងស្ថានភាពវឹកវរដ៏ទូលំទូលាយ ជាមួយនឹងផលវិបាកដ៏មហន្តរាយដែលមិនអាចប្រកែកបានសម្រាប់សន្តិសុខ និងស្ថិរភាពក្នុងតំបន់និងអន្តរជាតិ។

អារ៉ាប៊ីសាអូឌីត

ប្រទេសនេះបានថ្កោលទោសយ៉ាងខ្លាំងចំពោះការវាយប្រហាររបស់អ៊ីរ៉ង់ទៅលើប្រទេសអេមីរ៉ាត់អារ៉ាប់រួម បារ៉ែន កាតា ហ្ស៊កដានី និងគុយវ៉ែតដោយបានព្រមានអំពីផលវិបាកធ្ងន់ធ្ងរចំពោះការរំលោភជាបន្តបន្ទាប់នៃអធិបតេយ្យភាពរដ្ឋ និងគោលការណ៍នៃច្បាប់អន្តរជាតិ។

កាតា

ក្រសួងការបរទេសកាតា បានថ្កោលទោសចំពោះការវាយប្រហារដោយមីស៊ីលរបស់អ៊ីរ៉ង់ទៅលើទឹកដីរបស់ខ្លួន ដោយបានហៅវាថាជាការរំលោភបំពានលើអធិបតេយ្យភាពរបស់ខ្លួន និងជាការគំរាមកំហែងដោយផ្ទាល់ដល់សន្តិសុខជាតិ និងស្ថិរភាពក្នុងតំបន់។ ក្រសួង​នេះ​បាន​និយាយ​ថាប្រទេសកាតា​រក្សា​សិទ្ធិ​ក្នុង​ការ​ឆ្លើយ​តប​ស្រប​តាម​ច្បាប់​អន្តរជាតិ និង​ក្នុង​លក្ខណៈ​សមាមាត្រ​ទៅ​នឹង​លក្ខណៈ​នៃ​ការ​វាយ​ប្រហារ។

គុយវ៉ែត

ក្រសួង​ការបរទេស​គុយវ៉ែត ​បាន​ថ្កោលទោសចំពោះ​ការ​វាយ​ប្រហារ​របស់​អ៊ីរ៉ង់​ដែល​កំណត់​គោលដៅ​លើ​ទឹកដី​របស់​ខ្លួន ដោយបាន​ពិពណ៌នា​ថា ​វា​ជាការ​រំលោភបំពាន​យ៉ាង​ច្បាស់​ទៅលើ​អធិបតេយ្យភាព ដែនអាកាសច្បាប់​អន្តរជាតិ និង​ធម្មនុញ្ញ​អង្គការ​សហប្រជាជាតិ។

សហភាព​អឺរ៉ុប

បណ្តាមេដឹកនាំ​នៅសហភាព​អឺរ៉ុប ​បាន​និយាយ​ថា ការ​វិវត្តន៍​នៅ​អ៊ីរ៉ង់ ​គឺគួរឱ្យ​ព្រួយ​បារម្ភ​យ៉ាង​ខ្លាំង ដោយ​ជំរុញឱ្យ​គ្រប់​ភាគី​ទាំងអស់​អនុវត្ត​ការ​អត់ធ្មត់ជា​អតិបរមា។ លោក អេនតូនីញ៉ូ កូស្តា (Antonio Costa) ប្រធាន​ក្រុមប្រឹក្សា​អឺរ៉ុប និង​លោកស្រី អ៊ុលស៊ូឡា វ៉ុន ដឺ ឡេយេន (Ursula von der Leyen) ប្រធាន​គណៈកម្មការ​អឺរ៉ុប បាននិយាយ​នៅក្នុង​សេចក្ដី​ថ្លែងការណ៍​រួម​មួយ​ថា «យើង​នៅ​តែ​មាន​ទំនាក់ទំនង​យ៉ាង​ជិតស្និទ្ធ​ជាមួយ​ដៃគូ​របស់​យើង​ក្នុង​តំបន់»។ សេចក្ដី​ថ្លែងការណ៍​នោះបាន​បន្ថែម​ថា «យើង​អំពាវនាវ​ដល់​គ្រប់​ភាគី​ទាំងអស់​អនុវត្ត​ការ​អត់ធ្មត់ជា​អតិបរមា ដើម្បី​ការពារ​ជនស៊ីវិល និង​គោរព​ច្បាប់​អន្តរជាតិ​ឱ្យបានយ៉ាង​ពេញលេញ»។

គណៈកម្មាធិការ​អន្តរជាតិ​នៃ​កាកបាទ​ក្រហម

នៅក្នុង​សេចក្ដី​ថ្លែងការណ៍​មួយ គណៈកម្មាធិការ​អន្តរជាតិ​នៃ​កាកបាទ​ក្រហម ​បាន​និយាយ​ថា «ការ​កើនឡើង​នៃ​យោធា​នៅ​មជ្ឈិមបូព៌ា​កំពុង​បង្កឱ្យ​មាន​ប្រតិកម្ម​ខ្សែសង្វាក់​ដ៏​គ្រោះថ្នាក់​នៅទូទាំង​តំបន់ ដែល​អាច​បង្ក​ផលវិបាក​យ៉ាង​ធ្ងន់ធ្ងរ​ដល់​ជនស៊ីវិល»។

អង្គការសហប្រជាជាតិ

លោក អេនតូនីញូ ហ្គូតេរេស (Antonio Guterres) អគ្គលេខាធិការអង្គការសហប្រជាជាតិ បានថ្កោលទោសចំពោះការកើនឡើងនៃកម្លាំងយោធា។ លោកបាននិយាយនៅក្នុងសេចក្តីថ្លែងការណ៍មួយថា«ការប្រើប្រាស់កម្លាំងដោយសហរដ្ឋអាមេរិក និងអ៊ីស្រាអែលប្រឆាំងនឹងអ៊ីរ៉ង់និងការសងសឹកជាបន្តបន្ទាប់ដោយអ៊ីរ៉ង់នៅទូទាំងតំបន់ ធ្វើឱ្យប៉ះពាល់ដល់សន្តិភាព និងសន្តិសុខអន្តរជាតិ» ដោយលោកបានលើកទឹកចិត្តយ៉ាងខ្លាំងដល់គ្រប់ភាគីទាំងអស់ឱ្យវិលត្រឡប់មកតុចរចាវិញជាបន្ទាន់៕

ដោយ៖ យា ចិន្ដាខន្ដី (ប្រភព៖ ស៊ីនហួ)